Hoe eerder je erbij bent hoe meer er te doen is aan COPD

Hoe eerder je erbij bent hoe meer er te doen is aan COPD

Het Longfonds werkt veel samen met longartsen, om samen de strijd aan te gaan tegen longziekten. Zo sprak directeur Michael Rutgers onlangs met longarts Wanda de Kanter over COPD. ‘COPD wordt nog steeds onderschat. Het is belangrijk dat er meer bekend is over deze ziekte.’

 

De cijfers liegen er niet om: op dit moment hebben bijna 615.000 Nederlanders de diagnose COPD. Daarnaast zijn er naar schatting nog zo’n 200.000 tot 300.000 mensen die COPD hebben zonder dat ze het weten. ‘Het lastige is dat een grote groep pas heel laat met klachten naar de arts gaat’, vertelt Wanda de Kanter. ‘Vaak lopen ze eerst jaren door met een hoestje dat maar niet weggaat. Dat is al het eerste stadium van COPD. Mensen die niet flink bewegen, hebben lang niet altijd door hoe kortademig ze eigenlijk zijn. Ze passen in de loop der jaren hun levensstijl steeds een beetje aan, zonder dat ze het in de gaten hebben. Eerst gaan ze fietsen in plaats van lopen. Daarna kopen ze een elektrische fiets of doen ze alles met de auto. En ze nemen altijd de lift in plaats van de trap. Als zo iemand vervolgens in het ziekenhuis belandt met een simpel koutje, denkt hij of zij: hé, hoe kan dat nou? Soms blijkt dan dat ze op hun veertigste nog maar de helft van hun longfunctie hebben. Dat is enorm zonde, want in het beginstadium van COPD kan nog erger worden voorkomen.’

 

Michael Rutgers: ‘Daarom is het zo belangrijk dat er meer over deze ziekte bekend wordt. COPD wordt nog steeds heel erg onderschat, ook door artsen. Terwijl we echt weten: hoe eerder je erbij bent, hoe meer eraan te doen is.’

 

Wanda: ‘Ga met een hardnekkig hoestje naar de arts voor een longfunctiemeting’

copdHulp bij stoppen met roken

Wanda de Kanter: ‘Het allerbelangrijkste hierbij is natuurlijk stoppen met roken. Helaas is dat makkelijker gezegd dan gedaan, want het is echt een heel ernstige verslaving. Omdat die gevoeligheid voor verslaving deels erfelijk is bepaald, geldt dat voor de een nog meer dan voor de ander. En het is nóg lastiger als iedereen in je omgeving rookt. Ik vermoed dan ook dat veel mensen niet naar de huisarts gaan, omdat ze weten dat ze dan te horen krijgen dat ze moeten stoppen. Soms hebben ze al meerdere stoppogingen gedaan en denken ze: het lukt mij gewoon niet. Ze weten niet dat mensen gemiddeld zes tot tien stoppogingen nodig hebben voordat het lukt. En dat het helemaal niet raar of zwak is om daar hulp bij te zoeken. Integendeel zelfs. Het is in ieder geval geen onwil, want uit onderzoek blijkt dat meer dan acht op de tien rokers graag willen stoppen. Ze weten alleen vaak niet hoe ze dat moeten aanpakken.’

Trek niet te laat aan de bel

Michael Rutgers: ‘Gelukkig is de hulp bij stoppen met roken vanaf 2020 vrijgesteld van het eigen risico. We hopen dat dit veel zal veranderen en dat is echt hard nodig. Ook in de zorg zelf is namelijk een omslag nodig. Wat Wanda doet met haar strijd tegen roken, is nog altijd uniek. De huisarts, de longarts, de fysiotherapeut, het ziekenhuispersoneel: eigenlijk zou iedereen in de zorg veel meer moeten inzetten op stoppen met roken. De eerste stap hierbij is een goed gesprek voeren met mensen met beginnend COPD. Zodat zij echt gemotiveerd raken om te stoppen.’ Wanda de Kanter: ‘Daarom is het zo belangrijk om toch met een hardnekkig hoestje naar de arts te gaan voor een longfunctiemeting. En niet pas aan de bel te trekken als je de trap al niet meer op komt.’

 

‘Stoppen met roken heeft altijd zin, maar hoe eerder je erbij bent, hoe meer winst er is te behalen’

5000 stappen per dag

Michael Rutgers: ‘Het tweede dat echt helpt bij COPD, is meer bewegen. Het is alleen heel moeilijk om dat uit jezelf te gaan doen als het je alleen maar benauwder maakt. Daarom is het óók belangrijk dat de medicatie goed is ingesteld en dat je echt elke dag op de juiste manier puft. Maar zelfs dan hebben mensen er vaak hulp bij nodig. Wat ik daarom niet begrijp, is dat fysiotherapie in het beginstadium van COPD niet meer vergoed wordt. Terwijl het dan juist heel belangrijk is om meer te gaan bewegen. Daarbij kan de fysiotherapeut, als een soort coach, prima helpen. Zorgverzekeraars zouden hoe dan ook meer moeten inzetten op het voorkomen van ziekten. En ook voor de fysiotherapeuten zelf ligt hier een schone taak. Het heeft geen zin om iemand elke week een uurtje op een hometrainer te laten fietsen, zoals nu nog te vaak gebeurt. Dat helpt echt niet. Bewegen moet elke dag, al hoef je je heus niet in het zweet te werken. Probeer dagelijks 5000 stappen te zetten. Dat is al genoeg om erger te voorkomen. Wat hierbij heel goed werkt, is wandelen in groepsverband. Er zijn veel mogelijkheden om samen te bewegen: bij sportverenigingen en de wandelbond bijvoorbeeld. Of breng zelf een groep bij elkaar en ga samen een paar keer per week op pad. Hoewel we best begrijpen dat dit niet voor iedereen met COPD makkelijk is.’

 

Michael: ‘Een uurtje per week op de hometrainer werkt niet. Bewegen moet elke dag’

Op tijd in actie

Wanda de Kanter: ‘Ik vind het jammer dat longartsen pas laat mogen doorverwijzen naar een revalidatiecentrum. Dat gebeurt als de COPD al heel ernstig is en de longen onherstelbaar zijn beschadigd. Ik hoor vaak van mensen: ‘Had ik deze adviezen maar eerder gekregen, dan had ik me nu een stuk beter gevoeld.’ Het is echt vreselijk als je nauwelijks je stoel meer kunt uitkomen – en onnodig ook. Met beginnend COPD kun je tachtig worden met een goede kwaliteit van leven. Maar dan moet je wel op tijd in actie komen.’ Michael Rutgers: ‘Al lukt het in het begin alleen maar om weer naar de supermarkt te kunnen wandelen. Dan kun je vandaaruit steeds een stapje verder gaan. Longschade is op dit moment helaas nog niet te herstellen. Maar erger voorkomen door de conditie te verbeteren, kan wel. In welk stadium de COPD ook is. En dat is het ontzettend waard.’

 

Michael: ‘Moeite om 5000 stappen per dag te zetten? Denk eens aan wandelen in een groep’

 

Foto: Wilco van Dijen Photography
Tekst: Judith van Ankeren

 

 

Longfonds

 

 

 

Reacties

Wij horen graag van u
Er zijn nog geen reacties Geef als eerste een reactie