Toilet-ongastvrij Nederland

Toilet-ongastvrij Nederland

Je zult het maar meemaken. Je hebt hoge nood, maar mag bij de hamburgerketen niet naar het toilet “omdat je er niet ook iets bestelt”. Of je kunt niet met de trein omdat die geen toiletten heeft. Of je kunt bij een tankstation niet naar het toilet, omdat de toiletten daar al maandenlang defect zijn. Of je bent aan het winkelen en kunt nergens een openbaar toilet vinden. Of er is in de wijde omtrek geen toilet waar jij terecht kunt met je rolstoel. De lijst met voorbeelden als deze is eindeloos aan te vullen…. Maar je hoort er weinig over. Degenen die het overkomt schamen zich voor hun continentieprobleem.

 

Continentie Stichting Nederland vestigt elk jaar tijdens de Nationale Plasdag (derde donderdag van september) de aandacht op problemen rond incontinentie. Daaronder valt ook dat mensen niet van huis durven uit angst voor ‘ongelukjes’ buitenshuis. Dat is de realiteit voor minstens 1 op de 20 mensen in ons land.

 

Naast CSN zijn er nog tientallen andere organisaties die opkomen voor de belangen van mensen met continentieproblemen en daarom aandringen op voldoende openbare of toegankelijke toiletvoorzieningen. In 2018 hebben op initiatief van de Maag Lever Darm Stichting (MLDS) een groot aantal van deze organisaties, waaronder CSN, hun krachten gebundeld in de Toiletalliantie. Dit jaar is naar aanleiding van Nationale Plasdag onder auspiciën van deze alliantie een onderzoek gedaan naar de inzet van gemeenten om te zorgen voor meer toiletvoorzieningen. Twee derde van de 355 gemeenten in ons land blijkt daaraan te weinig of zelfs niets te doen.

Hoge Nood appElementaire basisvoorziening

Daarom wil de Toiletalliantie zich samen met gemeenten, winkeliers en horecaondernemers inzetten voor voldoende openbare toiletten in Nederland. ‘Voldoende’ wil zeggen: om de 500 meter een toilet in (winkel)centra, drukke voetgangers- en recreatiegebieden en in parken. Bernique Tool, directeur MLDS: “Ons doel is dat over vijf jaar overal voldoende toiletten zijn en iedereen onbezorgd en opgelucht op pad kan. Het is onverteerbaar dat mensen in een isolement raken vanwege een gebrek aan een zo elementaire basisvoorziening. Daar hebben we de gemeenten hard voor nodig. Nog te vaak zien we dat ze geen beleid maken, of wel beleid maken maar dat actie uitblijft.

“Dat moet veranderen.”

De situatie in Nederland is verre van rooskleurig. De meeste gemeenten (53%) hebben geen budget opgenomen voor openbare en opengestelde toiletten, 39 % vindt dat ook niet nodig. 31 % van de gemeenten heeft wel budget binnen de gemeentebegroting hiervoor, maar 9% vindt dat te weinig. Tool: “Met budget kunnen openbare toiletten worden neergezet, wat ons betreft is dat nodig voor een duurzame oplossing. Daarnaast kunnen gemeenten diverse acties ondernemen om al een eerste verbeterslag te maken.”

Gemeenten noemen zelf bijvoorbeeld een aantal acties die niet veel geld hoeven te kosten:
1. Openstellen toiletten in gemeentelijke gebouwen 70%
2. Samenwerkingen met ondernemers(verenigingen) 63%
3. Samenwerkingen met vertegenwoordigers van de doelgroep 38%
4. Stickers of bewegwijzering naar toegankelijke toiletten 34%
5. Een app die de beschikbare toiletten aangeeft 33%. (Vooral de gratis ‘’Hoge Nood app’.)

 

Een aantal gemeenten is wél heel actief om toiletgastvrij te worden. Ruud Bosch, voorzitter CSN: “In 2016 heeft Nederland het VN-Verdrag Handicap geratificeerd. Dit beoogt dat iedereen ongeacht handicap of chronische aandoening kan deelnemen aan de samenleving; dus ook als de handicap of aandoening incontinentie tot gevolg heeft. Mooi dat dit voor gemeenten ook als motivatie dient om
hiermee aan de slag te gaan.”

‘Incontinentie-lockdown’

Het is moeilijk voorstelbaar dat in een land als Nederland minimaal één op de 20 inwoners thuis moet blijven uit angst buitenshuis niet snel genoeg een toilet te kunnen bereiken. Hoe hard actie nodig is blijkt wel uit reacties op sociale media. “Als we niet te ver van huis gaan met de auto kan dat net, maar dan moeten we niet in de file terechtkomen, want dat wordt de incontinentie echt een probleem.” “Als ik de route goed uitstippel en regelmatig stop bij benzinestations, dan kan ik tot aan Harlingen komen. Dan nog een keer naar het toilet op de boot en daarna red ik het tot het hotel.”

 

De roep om goed bereikbare en toegankelijke toiletvoorzieningen komt inmiddels niet meer alleen van belangenorganisaties. Ook mensen met continentieproblemen beginnen zich te roeren. Het zijn nog maar topjes van een ijsberg. Nederland telt 3,5 miljoen mensen met continentieproblemen, voor de een is dat probleem groter dan voor de ander, maar op het moment van ‘hoge nood’ is het voor allemaal even acuut. Maar als 1 op de 20 – er zijn zelfs ramingen van 1 op de 10! – mensen niet van huis durft uit angst buitenshuis niet tijdig een toilet te kunnen bereiken, gaat het om minimaal zo’n 850.000 inwoners. In een gemeente van zeg 50.000 inwoners hebben we het dan nog over 2500 mensen. Die kunnen niet van huis en zitten daardoor permanent in een soort ‘incontinentie-lockdown’. Dat is in strijd met het VN Verdrag Handicap. Actie is daarom geboden.

 

Net zo in strijd met het VN Verdrag Handicap is dat er in Nederland nog treinen rijden zonder toiletvoorzieningen. Ooit hebben de Nederlandse Spoorwegen zogeheten Sprinters in gebruik genomen zonder toiletten. Die ondoordachtheid wordt hersteld. Eind dit jaar zijn er toiletten in alle treinen. Maar andere spoorvervoerders laten het op dat punt afweten. Toiletten nemen de ruimte van zitplaatsen in beslag en zijn te duur in onderhoud, vinden ze. Dan moeten passagiers maar op het station naar het toilet. Zelfs ook andere reizigers vinden dat, zoals blijkt uit een reactie op Twitter. Dat er toiletten op stations zijn, gaat niet altijd op en bovendien: de trein wacht niet tot je klaar bent.

Hoge Nood app“Elke trein een plee.”

Treinen zonder toiletten? Ontoelaatbaar! vinden Greetje van Amstel en Sandra Gosseling. Daarom zijn zij begonnen met de petitie “Elke trein een plee.” Op Nationale Plasdag stonden zij op station Terborg om handtekeningen te verzamelen onder hun petitie. Dat station ligt halverwege het traject Arnhem en Winterswijk, een treinreis van meer dan een uur. Maar geen toiletten in de trein. Hun actie kreeg veel aandacht in met name de regionale media.

 

Geen toiletten in treinen lijkt niet te rijmen met andere regels. Voor de horeca bijvoorbeeld gelden allerlei voorschriften wat betreft het beschikbaar moeten hebben van toiletvoorzieningen. Maar treinen zonder toiletten, daar zag ‘hogerhand’ geen probleem in. Ook de Provincie Gelderland niet. Die wil pas als er over een jaar of twintig nieuw materieel gaat rijden, bekijken of daarin toilet-voorzieningen vereist gaan worden. Jammer maar helaas voor het grote aantal mensen die daardoor al die jaren verstoken blijven van reizen per trein.
Greetje en Sandra zijn nog van tijd tot tijd op stations aanwezig om hun petitie te laten ondertekenen. Dat kan ook rechtstreeks via www.petities.nl en daar zoeken naar “Elke trein een plee”.

 

Nederland loopt ten opzichte van veel andere landen ver achter wat betreft toiletvoorzieningen buitenshuis. Maar er zit beweging in. Zaterdag 19 november is de jaarlijkse Wereld Toiletdag. Die dag presenteert de Maag Lever Darm Stichting een overzicht van de toilet-gastvrijheid van Nederlandse gemeenten. Zij baseert zich daarbij onder meer op de vermeldingen in de ‘Hoge Nood app’, een gratis app waarmee je (o.a.) in Nederland het dichtstbijzijnde toilet kunt vinden.

Meer informatie

www.continentiestichting.nl
www.mlds.nl
www.waarkaniknaardewc.nl
www.hogenood.nu

Reacties

Wij horen graag van u
Er zijn nog geen reacties Geef als eerste een reactie