plasproblemen door een overactieve blaas

plasproblemen door een overactieve blaas

Liesbeth Westerik- Verschuuren, Heidi Moossdorff-Steinhauser, Nienke de Vries
namens de Nederlandse Vereniging voor fysiotherapie in de Geriatrie (NVFG)
en de Nederlands Vereniging voor Fysiotherapie bij Bekkenproblematiek (NVFB)

 

Eerder verscheen in de seniorenwijzer een artikel over ouder worden en plasproblemen (editie voorjaar 2016). In deze seniorenwijzer lichten we de overactieve blaas toe. Een overactieve blaas is een blaas die vaker en intenser een prikkel om te plassen geeft. Een overactieve blaas kan leiden tot (heel) vaak moeten plassen, een moeilijk op te vangen plasdrang en ook tot verlies van urine. Om verschillende redenen kampen ouderen vaak met een overactieve blaas en krijgen ze meer moeite om het plassen uit te stellen.

 

De nieren produceren 24 uur per dag urine. Deze urine wordt afgevoerd naar de blaas. Wanneer de blaas voor ¾ deel gevuld is, geeft deze een signaal. De spieren van de blaaswand trekken zich samen en men ervaart dit signaal als plasdrang; als een teken dat men moet plassen. Plassen kan uitgesteld worden door het aanspannen van de bekkenbodemspieren. De plasdrang verdwijnt dan.

 

Plasproblemen overactieve blaasWanneer men ouder wordt, wordt de blaas wat onrustiger en geeft eerder een signaal dat men moet plassen. Dit betekent dat men vaker moet plassen naarmate men ouder wordt. De blaas kan minder urine bevatten en daardoor worden de plassen kleiner. Dit is een natuurlijk verschijnsel bij ouder worden. Toch is het goed te proberen het plassen uit te stellen. De blaas kan getraind worden de plasprikkel te onderdrukken. Het is zelfs zo dat wanneer men altijd bij het eerste signaal naar het toilet gaat, dit signaal, deze plasprikkel, steeds eerder gaat komen. Plassen mag dus uitgesteld worden maar niet te lang. Een goede regel kan zijn dat men probeert een eerste plasprikkel te onderdrukken door de bekkenbodemspieren aan te spannen zodat de plasprikkel afneemt. Wanneer de prikkel dan opnieuw gevoeld wordt, gaat men wel naar het toilet.

 

Soms is de plasprikkel zo sterk dat er urine verloren wordt. Wanneer men geconfronteerd wordt met heftige drang om te plassen, is het belangrijk de bekkenbodemspieren aan te spannen. De bekkenbodemspieren hebben een remmende werking op de blaas. De plasprikkel is soms zo sterk dat mensen hiervan schrikken, snel naar het toilet lopen, ondertussen hun kleding losmaken en dan ook nog hun bekkenbodemspieren moeten aanspannen. Dan lukt het vaak niet om droog op het toilet te komen. Beter is het eerst de plasprikkel onder controle te krijgen door het aanspannen van de bekkenbodenspieren, indien mogelijk zittend. Wanneer de drang dan afneemt, kan men rustig naar het toilet lopen.

 

Het is belangrijk altijd de tijd te nemen voor het plassen zoals ook beschreven staat in de SeniorenWijzer uit voorjaar 2016. Zeker wanneer men vaker naar het toilet moet, kan men geneigd zijn snel te plassen. De blaas heeft echter tijd nodig om zich goed te kunnen ledigen. Doordat de spieren in de blaaswand samentrekken leegt de blaas zichzelf. Het enige dat men op toilet hoeft te doen is de bekkenbodemspieren te ontspannen. Persen helpt niet om de blaas sneller of beter leeg te maken. In tegendeel: persen kan de plasbuis dichtdrukken waardoor het plassen zelfs moeilijker gaat.

 

Omdat door het ouder worden de kracht van de blaas minder wordt, kan deze zich minder goed ledigen. Dit is nog een belangrijke reden om de tijd te nemen voor het plassen. Leegplassen is belangrijk omdat er meer kans is op het ontstaan van blaasontstekingen wanneer er restjes urine in de blaas achterblijven. Ook ontstaat er snel weer opnieuw plasdrang wanneer de blaas niet goed geleegd wordt. Om de blaas zo goed mogelijk te ledigen, kan wanneer de urinestraal stopt, het bekken een aantal keren voor- en achterover gekanteld worden. De blaas wordt dan bij wijze van spreken leeg gekiept.

 

Samengevat: door het ouder worden, wordt de blaas onrustiger en kan minder urine bevatten. Daardoor moet men vaker plassen en kan de plasdrang zijn toegenomen. Even uitstellen van plassen mag. De kracht van de blaas neemt af waardoor leegplassen moeilijker wordt. Neem altijd de tijd om te plassen en plas goed leeg!

 

Voor de volledigheid, wordt het toiletgedrag ten aanzien van plassen hieronder herhaald.
• Zit rechtop op het toilet
• Heupen en knieën zijn 90˚ gebogen, de kleding is gezakt tot onder de knieën
• Plassen gebeurt ontspannen; persen is niet nodig
• Komt de plas niet meteen probeer dan door bekkenkantelen het plassen op gang te brengen, soms helpt het een kraan te laten lopen
• Aan het eind van het plassen wordt door bekkenkantelen de blaas verder geleegd
• De blaas wordt daarna door het aanspannen van de bekkenbodem afgesloten.

 

Reacties

Wij horen graag van u
Er zijn nog geen reacties Geef als eerste een reactie